Kroket samen column Kost

Column voor KOST door Merel Kamp

Deze column werd voorgelezen door Merel Kamp, potaatoo hoofdredacteur, tijdens KOST een benefietlunch voor de We Are Here Academy in STAAL, Haarlem. We Are Here Academy verzorgt onderwijs voor asielzoekers die tussen wal en schip raakten; ze kunnen niet terug en mogen niet blijven. 

Een week geleden zei iemand op precies deze plek dat hij zich zorgen maakte over het voortbestaan van de democratie in een land waarin meer kookboeken worden verkocht dan romans. Ik wierp hem tegen dat het de democratie toch minstens niet zou schaden als mensen gebroederlijk plaatsnemen aan tafel en samen een maaltijd genieten en dat een recept daarbij handig kan zijn.

Als ik vandaag zie met hoevelen jullie zijn af zijn gekomen op de belofte van eten en een goed doel, of een goed doel en eten -dat is voor iedereen anders- dan stemt me dat nog optimistischer dan ik al was. Want vandaag hebben jullie ervoor gekozen om samen te zijn en je open te stellen voor een ontmoeting met wildvreemden. Zoiets kun je haast niet zeggen zonder dat je stichtelijkheid of zweverigheid wordt verweten. Er moet sarcasme bij, een flinke dosis zelfrelativering, misschien zelfs cynisme om een dergelijke opmerking acceptabel te maken. Maar het blijft mooi dat jullie hier allemaal zijn. Omdat ik niet van plan ben die opmerking te relativeren, zal ik haar moeten uitleggen.

Die uitleg begint bij iets wat ik in de zomer heb gezien en wat me voor mijn leven heeft getekend. Het was een zonnige dag en ik fietste vrolijk door de stad op weg naar aikidoles. Toeristen stuntelden met hun rolkoffers en het Amsterdams plaveisel, hashdampen waaiden me tegemoet, scooters passeerde me van rechts. Niets, werkelijk niets van dit alles had me voor kunnen bereiden op wat ik toen zag. 

Ter hoogte van de Prins Hendrik kade kwam me een dame in een legging en een haltertop tegemoet. In haar oren een wit koptelefoontje, in haar hand een smartphoneen uit haar mond stak een kroket, als een grote vlezige, maar krokante sigaar. Hij stond perfect haaks op haar gezicht en zat daar gewoon in als een soort stop. Ze was alleen en bewoog zich gehaast voort, achter de kroket aan; haar FEBO wichelroede in de stad. Ik ga ervan uit dat de vrouw wist dat de kroket zich daar bevond en wil benadrukken dat er an sich niets mis is met het nuttigen van een kroket. Alleen waarom een kroket zo nuttigen; alleen en onderweg?

Eten wordt de laatste tijd alleen nog besproken in termen van voedingswaarden, gezondheidsrisico's of -voordelen en dierenwelzijn en milieubelasting. En ondertussen lopen er dames in haltertops met kroketten uit hun mond over de Prins Hendrikkade.
We zijn het spoor, kortom, volledig bijster. We zien de rijkdom waarover we -zeker in het Westen- beschikken over het hoofd en vergeten, in al onze verhitte discussies, dat de belangrijkste voedingswaarde van elke maaltijd, niet besloten ligt in de chemische eigenschappen van die maaltijd, maar in het gezelschap. 

Het is misschien niet gezond om dagelijks in uitstekend gezelschap bij de FEBO te eten, maar het is allicht gezonder, zowel voor de maatschappij als voor het individu dan in je eentje in de Ekoplaza alle etiketten lezen, de dag beginnen met een snelle powersmoothie met gojibessen en afsluiten met een stronk rauwe broccoli, omdat je ervan overtuigd bent dat gekookt voedsel eten gelijk staat aan een bezoek aan Chernobyl.

Eten en ook eten bereiden met en voor anderen, brengt plezier, een gelegenheid om van gedachten te wisselen en een moment om stil te staan bij alles wat we hebben. 
Het bereiden van een maaltijd is voor veel mensen bovendien een van de weinige momenten waarop ze met eigen handen iets maken. Eten voorschotelen aan een ander kan zo moment zijn van trots: "Kijk, dit heb ik gemaakt" of een blijk van genegenheid "Kijk, dit heb ik voor jou met liefde gemaakt".

De mens is een makend en een sociaal wezen. In zowel het bereiden als het nuttigen van onze maaltijden hebben we de kans om die twee essentiële eigenschappen van ons mens-zijn te realiseren. Jullie hebben stuk voor stuk, bewust of onbewust, besloten om de sociale en empathische kant van de mens vanmiddag te vieren. Dat is niet alleen goed nieuws voor We Are Here Academy, dat is goed nieuws voor ons allemaal. 

Als iemand van jullie na dit stichtelijke verhaal toch zo zijn bedenkingen heeft, dan liggen er kroketten en haltertops bij de uitgang.

Eet smakelijk!

ook interessant voor u: